Chúa Nhật III Thường Niên năm B
Quư ông bà và anh chị em thân mến,
Quư vị nào hay coi phim chưởng chắc nhớ rơ câu “quân tử trả thù mười năm chưa muộn .” Đây là luật “mắt đền mắt và răng đền răng ” con người thực hành từ ngàn xưa cho đến bây giờ. Trả đũa giúp cho ḷng người hả giận và t́m lại sự công b́nh. Nếu người nói xấu ta, ta phải bôi nhọ lại người; nếu người giựt ta một ngàn, ta phải lấy lại mười ngàn; nếu người kiện ta một chuyện, ta sẽ kiện lại mười chuyện và kiếm bồi thường gấp trăm lần;… Sau khi sát phạt nhau rồi ḷng có thỏa măn chăng hay đời người vẫn chua chát đắng cay?
Nhưng lạ thật, từ khi Chúa Giê-su sinh ra và giảng dạy loài người là đă hơn hai ngàn năm nhưng tại sao chúng ta c̣n sún răng chột mắt? Chúa nổi cơn giận và muốn phá huỷ thành Ni-ni-vê v́ họ xa lánh Ngài nhưng khi dân thành Ni-ni-vê sám hối và trở lại với Chúa, Ngài không những nguôi cơn giận nhưng hối tiếc ư định của Ngài. Chúng ta có bao giờ hối hận về những ư định bất b́nh trả đũa với người khác không hay chúng ta chỉ hối hận khi đă xong công việc rồi?
Chúng ta được mời gọi qua bài đọc hăy noi theo gương Ngài. Dĩ nhiên, là môn đệ Ngài, chúng ta không thể không có ḷng nhân từ như Ngài. Ḷng nhân từ chúng ta học không những trong việc làm nhưng cả trong lời nói và tư tưởng. Ông bà xưa có câu “lời nói không tốn tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa ḷng nhau .” Nếu tư tưởng chúng ta c̣n nghĩ đến trả thù th́ lời nói cũng sẽ không xa tư tưởng. Tôi thiết nghĩ chúng ta chỉ có ḷng nhân từ khi chúng ta có thể tha thứ được cho nhau. Khi Chúa thấy dân Ni-ni-vê thống hối, Ngài tha thứ cho họ ngay và ḷng nhân từ làm Ngài nguôi cơn giận.
Là phần tử trong Giáo Xứ và sinh hoạt với nhau, chúng ta không thể tránh khỏi những va chạm làm mất ḷng nhau; lời loan tiếng đồn, người hành người tỏi, kẻ làm người nói, v.v… Sự thật dù nhỏ nhoi nhưng qua tai nhiều người sẽ ph́nh to với những thêm bớt cho câu chuyện thêm “hấp dẫn .” Tôi nghĩ phần lớn chúng ta đă nếm mùi hấp dẫn này. Ai nghe chẳng bực tức và nếu giữ lâu trong ḷng sẽ thành nỗi căm hờn. Nếu ai cũng làm như vậy th́ tôi nghĩ cộng đoàn chúng ta đă tan vỡ từ lâu. Đây chứng tỏ rằng chúng ta có ḷng tha thứ cho nhau trong những va chạm mất ḷng trong sinh hoạt Giáo Xứ.
Nói tới phim chưởng, tôi nhớ tới câu “quân tử nhất ngôn .” Có một lần đi chơi tôi gặp một người bạn lâu ngày không gặp và người đó hứa sẽ dẫn tôi đi ăn một bữa và tṛ chuyện. Tôi đáp lại là “quân tử nhất ngôn .” Nhưng người bạn đáp lại với tôi là “you không biết hay sao? Trong thời đại này là ‘quân tử nhất ngôn… là quân tử dại, quân tử lải nhải… là quân tử khôn !’” Tôi thật sự không biết trả lời sao với người bạn.
Và thật đúng, ngày nay, nếu không có giấy trắng mực đen th́ lời lẽ không c̣n giá trị. “Lưỡi không xương ngàn đường lắc léo .” Ví dụ như biết bao nhiêu lần chúng ta chứng kiến vào dịp bầu cử biết bao nhiêu ứng cử viên nào là hứa này hứa nọ nhưng sau khi đắc cử rồi th́ lời hứa vẫn chỉ là lời hứa và sự thật vẫn song bước với phủ phàng. Nói chi xa, nhiều khi chúng ta cũng thốt ra những lời hứa nhưng v́ hoàn cảnh, trí nhớ, vô ư, hay cố t́nh chúng ta không thực hiện. Tiếng Anh có câu rất đúng: “promises are made to be broken !”
Xă hội ngày nay là vậy, môi trường sinh hoạt của con người là thế, nhưng là môn đệ Chúa, là người Kitô hữu, là phần tử của một Giáo Xứ, chúng ta không nên, không thể, và thậm chí không được làm như vậy. Bài Tin Mừng thuật lại lời Chúa Giê-su mời gọi bốn Tông Đồ đầu tiên và các ông đă bỏ mọi sự và theo Ngài. Lời hứa các ông không nói ra và giấy trắng mực đen các ông cũng không có nhưng họ theo Thầy tới cùng, bước qua sự chết để tới vinh quang sự sống.
Hầu hết chúng ta rửa tội khi c̣n bé nên không tự nói lên được lời hứa khi lănh nhận đức tin Kitô nhưng phải nhờ vào cha mẹ và người đỡ đầu. Tuy không tự nói được khi bé nhưng khi lớn lên và trong cuộc sống hằng ngày, chúng ta có rất nhiều cơ hội để chứng minh lời hứa đức tin qua hành động. Nhưng rồi, nhiều khi hành động v́ không hợp lư hợp thời nên chúng ta gạt bỏ như theo Tin Mừng th́ các Tông Đồ theo Chúa Giê-su là một chuyện không hợp lư, chẳng hợp thời, và c̣n nguy hiểm cho tính mạng.
Chúa gọi các Tông Đồ một lần là các ngài bỏ mọi sự theo Chúa, c̣n chúng ta, Ngài gọi bao nhiêu lần trong cuộc sống và chúng ta có lắng nghe để đáp trả không? Có người Chúa gọi một lần, người mười lần, hay trăm lần hoặc ngàn lần… Chúng ta không thể bỏ hết mọi sự như các Tông Đồ xa xưa hay các tu sĩ ngày nay nhưng chúng ta vẫn bước theo Ngài trong cuộc sống hằng ngày; thương yêu Chúa trên hết mọi sự và thương yêu mọi người như chính ḿnh. Thương yêu không nằm trên giấy trắng mực đen nhưng nằm trong tâm hồn mỗi người.
Đường t́nh Chúa đi không phải dễ theo v́ nó đ̣i hỏi thương yêu và tha thứ; thương yêu những người thương lẫn kẻ ghét và tha thứ người lẫn chính ḿnh. Chính trong t́nh thương và thứ tha mà mọi người có thể nhận diện một cách dễ dàng là chúng ta là những môn đệ chân thật và trung thành của Chúa.
Nguyện xin Thiên Chúa giúp sức cho từng người chúng ta được dồi dào yêu thương và ḷng quảng đại tha thứ để cho thế gian biết chúng ta là môn đệ của Ngài. Amen.
Phó Tế Giuse Nguyên Cao Phong, SVD