Chúa Nhật hôm nay Hội Thánh hoàn vũ dành riêng cầu nguyện cho việc Truyền Giáo. Chúng ta hăy cùng nhau t́m hiểu một vài điểm về vấn đề này.
Các nghị phụ tại Công Đồng Vatican II, qua Sắc lệnh Truyền Giáo (Ad Gentes ), đă xác quyết rằng: “Tự bản tính, Giáo Hội lữ hành phải truyền giáo, v́ chính Giáo Hội bắt nguồn từ sứ mạng của Chúa Con và Chúa Thánh Thần theo ư định của Thiên Chúa Cha ” (số 2).
Trách nhiệm truyền giáo là trách nhiệm của mọi người. Đa phần người Công Giáo vẫn quan niệm rằng việc truyền giáo là việc của các đức cha, các cha, các thầy, các soeurs, chứ không phải của mọi người. Quan niệm này có lẽ bắt nguồn từ vấn đề khi nói đến Giáo Hội là chỉ nói đến giáo phẩm, giáo sĩ, tu sĩ chứ không phải mọi người. Vậy trước tiên chúng ta cần phải xác định lại: mỗi người (bất cứ giáo phẩm, giáo sĩ, tu sĩ, giáo dân) đều là thành phần của Giáo Hội. Một khi đă là thành phần của Giáo Hội, ai cũng có trách nhiệm truyền giáo. Vậy th́:
Chớ rằng truyền giáo việc của cha
Của thầy, soeurs, của kẻ tài ba
C̣n tôi hèn kém nào đâu sáCó ǵ chăng nữa, loại tôi ra!
Nên nhớ rằng Ngôi Lời đă nhập thể (Ga1:14), sống thân phận con người ngoại trừ tội lỗi (Dt 4:15), vẫn luôn thi hành sứ mạng của Người: truyền giáo, rao giảng nước Thiên Chúa cho muôn dân. Là Kitô hữu, bước theo chân Thầy Chí Thánh, Đức Kitô, chúng ta cũng phải truyền giáo.
Thử nh́n vào dân số thế giới và con số được nghe Tin Mừng, nhận biết Chúa Giêsu Kitô ngày nay như thế nào. Theo thống kê năm 2000, dân số thế giới là 6 tỷ 082, và ước tính đến năm 2010, dân số thế giới sẽ là 6 tỷ 848; trong lúc đó theo thống kê năm 2002 chỉ có 1 tỷ 07 người Công Giáo, với tỷ số 17.2%. Nh́n về Á Châu, con số Công Giáo có khoảng 140 triệu trong một dân số gần 3 tỷ 5. Riêng tại Việt Nam, con số Công Giáo chỉ mới 7.04%. Vẫn c̣n biết bao người chưa nghe Tin Mừng và tin vào Chúa Giêsu Kitô. Vậy sứ mạng truyền giáo rất cần thiết và khẩn cấp. Chính thánh Phaolô đă thốt lên: “Khốn cho tôi nếu tôi không rao giảng Tin Mừng ” (1 Cor 9:16). Chớ ǵ đây cũng là tâm t́nh của mỗi người đối với việc truyền giáo.
Phải hiểu truyền giáo như thế nào? Sắc lệnh Truyền Giáo (Ad Gentes ) cho biết đó là “việc rao giảng Phúc Âm và ‘vun trồng’ Giáo Hội nơi các dân tộc, cũng như những nhóm người chưa tin Chúa Kitô ” (số 6.3).
Vậy chúng ta phải làm thế nào? 1) Rao giảng Phúc Âm ở đây có phải là lên ṭa giảng trong Nhà Thờ để giảng hay không? Cũng đúng cho những ai có nhiệm vụ này; nhưng mỗi người tín hữu phải rao giảng Phúc Âm bằng chính cuộc sống của ḿnh, tại gia đ́nh, trong giáo xứ, ngoài xă hội. Rao giảng bằng chính cuộc sống được tỏ hiện qua đức bác ái. Chính Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI đă chọn chủ đề cho Khánh Nhật Truyền Giáo lần 80 này (đă h́nh thành từ 80 năm nay): “Bác ái là linh hồn của truyền giáo .” Nếu mỗi Kitô hữu làm việc ǵ cũng với tinh thần bác ái, đó là cách truyền giáo. Nếu trong gia đ́nh, cha mẹ con cái, ông bà cháu chắt yêu thương nhau, đó là lối truyền giáo cho những gia đ́nh không Công Giáo kế bên. Nếu trong giáo xứ vị hướng dẫn tinh thần và giáo dân yêu thương, đoàn kết, đó là cách truyền giáo cho những anh chị em ngoài Công Giáo. Nếu ngoài xă hội, người Công Giáo cố gắng thi hành bác ái với những ai ḿnh tiếp xúc, đó là việc truyền giáo.
2) “Vun trồng ” Giáo Hội nơi các dân tộc có nghĩa là ǵ? Có thể con người thường rơi vào t́nh trạng: “việc nhà th́ nhác, việc chú bác th́ siêng ” hoặc “việc người th́ sáng, việc ḿnh th́ quáng .” Truyền giáo không chỉ là rao giảng cho Phúc Âm cho người chưa nghe, nhưng quan trọng hơn là phải tiếp tục “vun trồng ” và tưới bón cho những người đă nghe, đă một lần tin nhân Chúa Kitô. Trong thế giới khoa học và tiên tiến ngày nay, với bao cám dỗ vây quanh, người Công Giáo có thể lơ đễnh không sống đạo, nghĩa là không thi hành những ǵ Phúc Âm Chúa truyền dạy; cũng có thể là h́nh ảnh Chúa Kitô bị lu mờ trong cuộc sống, bởi v́ có bao nhiêu h́nh ảnh “kitô ” khác thay thế Chúa Kitô.
Một h́nh ảnh diễn tả việc truyền giáo có thể giúp chúng ta hiểu rơ hơn vấn đề này. Truyền giáo tựa như bắt cá dưới biển lên rồi bỏ vào “cooler .” Bắt thêm cá mới là quan trọng, nhưng việc làm vảy và ướp cá bắt được c̣n quan trọng hơn. Nếu không, cá sẽ ươn thối. Đó chính là “vun trồng .” Chúng ta là những Kitô hữu, là cá đă ở trong “cooler ,” ở trong Giáo Hội, chúng ta cần được ướp gia vị bằng Lời Chúa và việc bác ái “linh hồn của truyền giáo .”
Khánh Nhật Truyền Giáo là dịp để chúng ta minh định rằng truyền giáo là việc của mọi tín hữu. Đây cũng là dịp để chúng ta xét lại cuộc sống của ḿnh là những người đă tin nhận Chúa Kitô, để rồi h́nh ảnh Chúa Kitô luôn sáng tỏ trong ta, và qua đó những người chung quanh cũng được nh́n thấy h́nh ảnh Chúa Kitô từ nơi chúng ta. Như thế, chúng ta sẽ tránh được t́nh trạng “siêng việc người, lười việc nhà .” Đồng thời, chúng ta cũng cần cầu nguyện liên lỉ cho việc truyền giáo, cho các nhà truyền giáo, đặc biệt những vị đang bị khó khăn cách này cách kia trong sứ vụ rao giảng Tin Mừng. Xin Chúa Thánh Thần, động cơ của truyền giáo, giúp chúng ta hăng say công việc quan trọng này trong hoàn cảnh riêng của từng người.
“Trúc xinh trúc mọc đầu đ́nh”
Bạn ơi truyền giáo một ḿnh hết xinh
Rủ nhau tham dự linh đ́nh
Sống theo Lời Chúa, chứng minh cho Ngài
Yêu người, mến Chúa cả hai
“Linh hồn truyền giáo” mong ai cũng tường
Thêm vào cầu nguyện luôn luôn
Để cho truyền giáo thêm nguồn sức thiêng... AMEN.
Lm. Peter Vơ Tá Đề, SVD