Kiêu ngạo được xếp hàng đầu trong “Bảy Mối Tội Đầu.” Chúng ta được dạy: “Thứ nhất: Khiêm nhường chớ kiêu ngạo.” Trong Phúc Âm tuần này (Lc 18:9-14), Chúa dạy: chúng ta phải khiêm nhường trong khi cầu nguyện để được nhận lời. Chúa nói tiếp: “Ai tự nâng ḿnh lên, sẽ bị hạ xuống, và ai hạ ḿnh xuống, sẽ được nâng lên” (c. 14).
Người kiêu ngạo thường nâng ḿnh lên và hạ người khác xuống. Hạ người khác xuống bằng cách nói xấu, phê b́nh, chỉ trích, v.v. để tự cảm thấy ḿnh tốt, và cho ḿnh là người công chính. Người kiêu ngạo thường gán cho ḿnh những điều hay, những điểm tốt mà thực sự ḿnh không có, hoặc quá khoe mẽ.
Người Pharisiêu trong Phúc Âm hôm nay lên đền thờ, “đứng thẳng” cầu nguyện: “Lạy Chúa... con không như những người khác” (c.11) rơ thực là coi thường, khinh khi những người khác, hoặc chỉ mặt và miệt thị “tên thu thuế kia.” Đồng thời, ông kể các thứ tội của người khác: “tham lam, bất công, ngoại t́nh” (c.12). Xét cho cùng, người Pharisiêu này chẳng cầu nguyện hay cầu xin, mà chỉ liệt kê, hay khoe khoang những ǵ ḿnh làm, và kể tội người khác. Như thế làm sao nhận được ơn Chúa, được Chúa xót thương v́ quá tự măn?
Trái lại, người thu thuế cúi mặt, đấm ngực và nguyện rằng: “Lạy Chúa, xin thương xót con là kẻ có tội” (c. 13b). Khi nh́n nhận ḿnh là tội nhân và nại đến ḷng xót thương của Chúa, không lẽ Chúa lại khước từ? Kết quả, “người này ra về được khỏi tội” (c. 14a). Và người Pharisiêu không được khỏi tội.
Người kiêu ngạo không được Chúa thứ tha, không được ơn Chúa, chắc hẳn cũng chẳng ai thích. Đó là h́nh ảnh của Pharisiêu thời Chúa Giêsu. Ngày nay, cũng đầy dẫy những “Tân Pharisiêu” của thời đại văn minh khoa học, ngay trong gia đ́nh và Giáo Xứ. “Tân Pharisiêu” vẫn xoi mói, phê b́nh, chỉ trích, vạch tội người khác, và tự cho ḿnh công chính, xem ḿnh tốt lành hơn người khác.
Nếu chúng ta là “Tân Pharisiêu,” xin Chúa cho chúng ta điều chỉnh lại cuộc sống trong lời nói cũng như hành động, hầu nhận ơn Chúa, để sống hài ḥa với Chúa và anh chị em đồng loại. Nếu chúng ta là “tân thu thuế” xin hăy tiếp tục khiêm nhường và xin Chúa xót thương thứ tha. Nếu chưa, xin bắt đầu.
Hai lối sống trong Phúc Âm hôm nay: Kiêu ngạo và khiêm nhường. Chúng ta chọn lối nào?
NGƯỜI PHỤ NỮ CẬN THỊ NẶNG
Một người phụ nữ bị bệnh cận thị quá nặng, rất thích phê b́nh người khác. Có một hôm, bà ta nh́n thấy trước mặt một người đàn bà vừa lùn vừa mập đi đến, thế là bà ta bắt đầu nói những lời xằng bậy, phê b́nh đối phương: “Tướng mạo không bốc, tứ chi mập lùn, thô tục không chịu nổi...” Cho đến khi đối phương đi tới trước mặt bà ta, th́ bà ta phát hiện đứng trước mặt bà là một tấm kiếng rất lớn. Người phụ nữ bị bà ta phê b́nh một xu cũng không xứng chính là ḿnh trong tấm kiếng vậy.
(Diệu ngữ của tâm linh)
Suy tư:
Cận thị th́ không thấy xa được mà chỉ thấy gần thôi, do đó mà người cận thị phải mang kiếng để thấy xa cho rơ.
Trong đời sống tâm linh của người Ki-tô hữu cũng thế, có lúc chúng ta nh́n xa không rơ nên phán đoán tha nhân cách bừa băi, gây nguy hại cho họ và gây chia rẽ trong cộng đoàn.
- Linh mục bị “cận thị” trong phán đoán th́ chỉ biết bắt giáo dân phải phục vụ và phục tùng ḿnh mà thôi, bởi v́ các ngài chỉ nghĩ xa mà không thấy xa, cho nên không thực hành được điều ḿnh suy nghĩ, thế là các ngài trở thành thánh giá nặng nề của giáo dân.
- Người Ki-tô hữu bị “cận thị” trong đời sống đạo, th́ chỉ thấy ḿnh là người đạo đức trổi vượt hơn người khác, và ai cũng không đạo đức bằng ḿnh, thế là trở thành gánh nặng nề cho mọi người.
- Thành viên trong hội ḍng bị “cận thị” th́ chỉ thấy ḿnh xứng đáng hơn các thành viên khác, v́ ḿnh có bằng tiến sĩ Giáo luật ở trường Truyền Giáo Roma, có tu nghiệp nước ngoài, thế là họ trở thành gánh nặng của cộng đoàn v́ những cách suy nghĩ và việc làm cải cách cho phù hợp như nước ngoài với cách lập dị của họ.
Lư do bị “cận thị” trong tâm hồn chính là họ bị cái xà kiêu ngạo, cái xà ích kỷ, cái xà ghen ghét, cái xà ham danh che mắt ḿnh, nên chỉ thấy cái rác nhỏ nơi tha nhân mà không nh́n thấy cái ưu điểm của tha nhân để khích lệ, để hợp tác…
Nguyên nhân của mọi đổ vỡ, bè phái, chia rẽ là ở đó vậy…
Lm Giuse Maria Nhân Tài, csjb (Vietcatholic.net)